زنجان
← همه اخبار
نشست سینمای اجتماعی و بازنمایی مصلحانه مشکلات برگزار شد
۴ آذر ۱۳۹۳کد خبر: 33117۴
به گزارش پایگاه خبری حوزه هنری، عصر روز دوشنبه سوم آذر، در تالار اوستا حوزه هنری سازمان تبلیغات اسلامی، نشست نسبت سینمای ایران و منافع ملی با موضوع سینمای اجتماعی و بازنمایی مصلحانه مشکلات برگزار شد. در این نشست، علیرضا رضاداد دبیر جشنواره فیلم فجر، حجت الاسلام نصرالله پژمانفر عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، منوچهر محمدی تهیه کننده سینما و محسن یزدی فعال رسانه حضور داشتند و اجرای آن را محمدامین نوروزی عهده‌دار بود.
سینما آینه‌ای است که نباید بزرگنمایی کند
در ابتدای این نشست، حجت الاسلام پژمانفر با ارزشمند دانستن این بحث ها گفت: معتقدیم سینما فرصت فرهنگی بالایی دارد که می توان از آن کارآمدتر و موثرتر و جدی‌تر بهره برد؛ بنابراین فراهم کردن فضا برای چنین بحث‌هایی بسیار اقدام خوبی است.
این عضو کمیسیون فرهنگی مجلس به اولویت های سینما اشاره کرد و گفت: باید ببینیم سینما ماموریتش چیست. صرفا سرگرم کننده برای مخاطب است یا رسالت‌های دیگری هم دارد. در موضوع سرگرم کردن فاکتورهایی داریم که باید به آن توجه شود؛ اما سینما ماموریت بسیار بزرگی دارد و توانسته به عنوان یک جهش در خدمت انسان قرار گیرد. شاید بسیاری از مباحث را که نمی توانستیم منتقل کنیم سینما فرصت و ظرفیت بسیار بی نظیر و بی بدیلی را فراهم کرده که بتوانیم آن ناگفته‌ها را بیان کنیم.
وی همچنین اظهار داشت: نکته این است که سینما آیینه‌ای است که باید با مردم حرف بزند و واقعیات را منتقل کند؛ حال اگر این آینه بزرگنمایی بیش از حد داشته باشد رسالت خود را خراب کرده است. باید آیینگی کند و البته جذابیت‌ها و ویژگی‌هایی داشته باشد که بتواند مخاطب را از خانه بیرون بیاورد و در سالن سینما بنشاند.
وی در ادامه با بیان این که سینما باید واقعیت را نشان بدهد و نه بزرگ نمایی کرده و نه ناچیز و حقیرنمایی کند، تاکید کرد: ممکن است مسئله کوچکی در اجتماع ما جنبه گزارش داشته باشد که مسئولین را متوجه سازد که بسیار هم مناسب است؛ اما این مسئله اجتماعی اگر در سطح سینما تعمیم داده شود ذهن مردم را مشغول می کند. اینجاست که باید بررسی کنیم سینما توانسته رسالت خود را به درستی انجام دهد یا نه.
در ادامه، پژمانفر به این نکته اشاره کرد که در ارتباط با سینما به خرد جمعی نیاز است و گفت: کارگردان فیلم می سازد و فیلم را در معرض دید مخاطبین مختلف قرار می دهد. انسان هایی هستند که در معرض این دیدگاه قرار می گیرند. البته فضای فرهنگی جامعه تنها متاثر از سینما نیست اما سینماگران گروه مرجع هستند. پس باید با خرد جمعی تصمیم گیری شود، خرد جمعی زوایا را دیده‌بانی کند که درست عمل شود. مخاطب از سینما که خارج می شود برداشت کارگردان در ذهنش رسوب می کند و این برداشت توسعه و نقش پیدا می کند و در ارتباط با موضوع فکر می کنند.
وی در پایان تاکید کرد: از زمانی که وارد مجلس شدیم به وزرا و سازمان سینمایی تاکید داشتیم اگر احتیاج به قانونی است که بتوانیم کمک کنیم، آمادگی آن را داریم که به سرعت آن را به مجلس ببریم؛ زیرا معتقد به تعامل هستیم. سینما زبانی همه فهم است و برای همین حساسیت درباره آن بالاست؛ البته همه هنرها در نوع خودش تاثیر دارد اما آن گستردگی که در سینما وجود دارد در جای دیگری نیست. --------------------------------- نگاه هنرمند نگاهی حکیمانه و طبیبانه است / محسن یزدی: از هنرمند هم می‌توان انتقاد کرد علیرضا رضاداد دبیر جشنواره فیلم فجر، نصرالله پژمانفر عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، منوچهر محمدی تهیه کننده سینما و محسن یزدی فعال رسانه حضور داشتند.
علیرضا رضاداد با بیان این که نفس این گفت‌وگوها مثبت است، گفت: خوب است که متولی برگزاری این نشست‌ها حوزه هنری است اما این نوع نشست‌ها نیاز به زمینه‌های پژوهشی پیشینی و پسینی هم دارد که بتوانیم مرور علمی داشته باشیم و مباحث را به صورت موثرتری در این حوزه دنبال کنیم. به عنوان مثال، اگر این گفت‌وگو با حوزه‌های جامعه شناسی که در ساحت علوم اجتماعی و مطالعات روان شناسی تخصص دارد پیوند بخورد موثرتر خواهد بود.
دبیر جشنواره فیلم فجر در ادامه گفت: در مطالعه‌ای که ظرف چند روز گذشته داشتم، فهرستی از کارگردانانی که در حوزه سینمای اجتماعی کار کردند را استخراج کرده و دیدم 50 کارگردان یک یا چند اثر را در این حوزه ساخته‌اند که این افراد، کارگردانان موثر و شناخته شده‌ای هم هستند.
وی اظهار کرد: پس از انقلاب سرمایه بسیار زیادی مصرف شده و دستاوردهای بسیار خوبی ایجاد شده که جای خالی آن ها در این نشست‌ها به عنوان صاحبان آثار به چشم می‌خورد.
در ادامه این برنامه، محسن یزدی فعال رسانه‌ای به تاثیر سینما بر جامعه اشاره کرد و گفت: تاثیر سینما بر اقشار مختلف جامعه است و فیلمی هم که تولید می شود در ژانرها و گونه‌های مختلف است. موافق این امر هستم که این نوع بحث ها باید در محیط علمی رخ دهد. منتقدین روی برخی از آثار سینمایی در حوزه اجتماعی بحث دارند وگرنه ما معتقدیم سینما در این کشور ارزشمند است. سالانه حداقل 70 یا 80 میلیارد در این سینما هزینه می شود اما این نکته حایز اهمیت است که باید مورد دقت نظر قرار گیرد. مدیران فرهنگی باید دقت نظر بیشتری داشته باشند. وقتی انتقادی صورت می‌گیرد می‌گویند منتقد حرف سیاست را دخالت می‌دهد؛ در حالی که این گونه نیست و سطح بحث بالاتر از مسائل سیاسی است. هیچ گاه منتقدین به سیاه‌نمایی مسائل اجتماعی همه سینما را متهم نکردند یا همه فیلم سازها متهم نشدند. بحث بر سر یک سری فیلم های محدود است.
در ادامه این گفت‌وگو، رضاداد به ارزش سینمای ایران اشاره کرده و گفت: سینمای ایران سینمای ارزشمندی است و آثار درخشانی در آن وجود دارد. تنه اصلی سینمای ایران ارزشمند است. هنر متعهد و دردمند و علاقه مند به پیشرفت باید به گونه ای از این ابزار بهره ببرد که آینه باشد و واقع نمایی کند. باید دردها را به مخاطبین و صاحبان درد از یک سو و کسانی که باید به این دردها رسیدگی کنند بازنمایی کند.
این مسئول سینمایی تاکید کرد: هنرمند مسئول پیشگام و پیشقراول جریان اجتماعی است و انتظار می‌رود متعهدانه و دردمندانه بازنمایی کند و آینه‌ای باشد در مقابل جامعه. نگاه این هنرمند متعهد نگاه حکیمانه و طبیبانه است و نمی توانیم برای هنرمند تعیین تکلیف کنیم که چطور به موضوعات نگاه کند.
رضاداد همچنین افزود: اگر بپذیریم نگاه هنرمند مسئولانه است، باید اجازه دهیم طرح دیدگاه و راهکار کند و ایده‌های خود را در چارچوب و اثر هنری با پژوهش حداقلی یا حداکثری ارائه دهد. هنرمند در گروه مرجع قرار می گیرد و فضای کاری و تفکر خلاق را بروز می دهد و در عرصه اجتماع مورد نقد و بررسی قرار می گیرد. بسیاری از هنرمندان فعالانه جامعه را رصد می کنند. اگر تولید هنری خلاق و مخاطب باهوش و جریان نقد فعال داشته باشیم، انتظار از سینمای اجتماعی مصلحانه برآورده می شود. ---------------------------------------------------------
مشکلی که وجود دارد، تحریفات در سینماست
محسن یزدی در ادامه نشست به تاثیر سینما بر اقشار جامعه اشاره کرد و گفت: سینما تاثیرگذار است؛ زیرا فیلم پس از نمایش در سالن سینما در شبکه خانگی نمایش قرار می گیرد. معتقد نیستم سینما موثر نیست و حتی اگر تاثیر مستقیم نگذارد، غیرمستقیم تاثیرگذار است.
وی ادامه داد: معتقدم دور سینما و هنرمند نباید گارد آهنین ایجاد کنیم و بگوییم چون هنرمند است نباید او را نقد کرد. بی اعتمادی بین سینماگر، مسئولین و منتقدان وجود دارد. مشکل ما این است که چرا باید فیلمی با هزینه چند میلیونی یا میلیاردی ساخته شود تا تنها به نمایش خیانت یا ایدز یا مسائل اجتماعی دیگر بپردازد بدون هیچ نگاه مصلحانه و امیدوارانه ای. همه هنرمندان نیت خیر ندارند. مشکل به صنف هم بازمی گردد. صنف درباره بعضی از مشکلات سینما اظهار نظر نمی کند.
این فعال رسانه‌ای اظهار کرد: در فیلم های اخیر مواردی وجود دارد که تحریف آمیز است. هنرمند این اجازه را ندارد که قشری از جامعه را که جزو کثیری هم هستند مسخره کند و ما به این دلیل که نباید به کارگردان که هنرمند است چیزی بگوییم او را نقد نکنیم. حداقل کار دولت این است که از این جریان حمایت نکند.
یزدی با بیان این که کلیشه‌هایی در سینما وجود دارد که چندین سال است تکرار می‌شود، گفت: به عنوان مثال غیرت در فیلم‌ها چطور نمایش داده می شود؟ یا قصاص در فیلم چگونه بازنمایی می شود؟ زن خانه دار یا حاجی ها چطور نمایش داده می‌شوند؟ مشکلی که وجود دارد، تحریفات در سینما است.
وی در ادامه تاکید کرد: ما منکر آثار خوب در حوزه سینمای اجتماعی نیستیم. به عنوان مثال، فیلم «پنج ستاره» فیلم اجتماعی خوبی است که با دیدن آن مخاطب احساس ناامنی نمی کند. این موارد در جامعه تاثیر دارد. متاسفانه فیلم‌ها به فحش های رکیک و بحث های سیاسی تند علیه نظام تنزل یافته است. -------------------------------------------------------------------------
با ایجاد محدودیت، هنرمند خودش را پنهان می‌کند
رضاداد به مسائل اجتماعی پیرامون هنرمندان در آثار اشاره کرد و گفت: فیلم های اجتماعی به مسائلی می پردازد که کارگردان آن حس کرده یا روی آن مطالعه داشته است. گاهی هنرمند لایه‌هایی از مسائل اجتماعی را می بیند که مدیر پشت میزش آن را درک نمی کند.
وی در ادامه تاکید کرد: بحث هنر و جریان خلاقه فضای متفاوتی برای تحلیل نیاز دارد که در آن فضا بتوانیم بحث کنیم. عناصر داستان باید در خدمت روایت باشد. سینمای اجتماعی نیازمند پژوهش است. باید فضای گفت و گو با سینماگر را ایجاد کنیم. اگر از تهدید و ارعاب استفاده کنیم در جهت خدمت به سینما گام برنداشته‌ایم.
این مسئول سینمایی با اشاره به این که نباید مشکلات را به گردن هم بیندازیم، بیان داشت: سینمای اجتماعی ایران ارزشمند و قابل قبول است و به نبض مخاطب نزدیک است. اگر در این مورد مفاهمه داریم باید الگوهای برتر را تعمیم بدهیم. دیدگاه خودمرکزپندارانه باید خارج شود و به خرد جمعی نیاز است. این شیوه گفت و گو منجر به رشد حوزه فرهنگ و رشد سینما و بروز خلاقیت می شود.
وی ادامه داد: مخاطب ما مخاطب منفعل نیست، فعال است. اگر فرصت مناسب را فراهم نکنیم و محدودیت ایجاد کنیم، هنرمند خودش را پنهان می‌کند که عوارض اجتماعی و فرهنگی بسیار ناگواری خواهد داشت. مدیریت تفکر خلاق و هنرمند، مدیریت نخبگان و گروه های مرجع، مدیریت سختی است.
دبیر جشنواره فیلم فجر در خاتمه تاکید کرد: مهم ترین و بهترین راهکار اعتلای سینمای ایران، توسعه، تعمیم و تعمیق فضای گفت و گو بین سینماگران و مسئولین است. گفت‌وگو میان هنرمند و منتقد باید شکل بگیرد. گسترش فضای نقد به شکل وسیع به هیچ وجه شائبه ای ندارد. گفت‌وگو بین سینماگر و جریان‌های با پشتوانه تحقیقی و علمی باعث اعتلای سینمای اجتماعی می‌شود. ------------------------------------------------------------ به جای سینماگر، مدیر فرهنگی باید پاسخ گو باشد منوچهر محمدی تهیه کننده سینما در این نشست با اشاره به این که مدیران فرهنگی رسالت خود را به درستی انجام نمی دهند، تاکید کرد: نباید سینمای ایران را متهم کنیم. در جایی مثل مجلس که وزرا برنامه‌هایشان را ارائه می دهند و رای اعتماد می گیرند چقدر روی برنامه ها مطالعه می‌شود و اجرایی شدن آن ها مورد سوال قرار می گیرد؟ برنامه‌هایی که از وزرا می شنویم شبیه به انشا است و کسی نمی‌پرسد که چگونه و با چه عقبه و زیرساختی قابل حصول است.
وی ادامه داد: عمق استراتژیک امنیتی و نظامی ما در منطقه تعریف دارد. اما آیا عمق استراتژی فرهنگی ما تعریف شده است؟ ما با پیشینه تمدنی غنی زبان پارسی عمق استراتژی فرهنگی را از دست رفته تلقی می‌کنیم. جریان سینما و فرهنگ ما مظلوم واقع شده است و نمی‌تواند دایره مخاطبین خود را در داخل به درستی حفظ کند و دچار سردرگمی می‌شود.
این تهیه‌کننده اظهار کرد: در شرایط فعلی جزو معدود کشورهایی هستیم که بر مبانی استقلال خودمان پافشاری می کنیم و هزینه استقلال را مردم با سعه صدر می پردازند اما در حوزه فرهنگ با این بودجه که ذکر آن رفته چه ماموریتی باید انجام دهد؟ سهم بودجه فرهنگ در کشور به نسبت سایر بخش‌ها چه اندازه‌ای است؟ به عنوان واقعیت باید بپذیریم یک فرهنگ عمومی در کشور داریم که با آن درگیر هستیم. سینما معلول شرایط فرهنگ عمومی است نه تغییردهنده آن. فرهنگ عمومی قطورتر و محکم تر بوده و لایه‌های پیچیده تری دارد که با فیلم تغییر کند. سینمای ما قدرت هنجارسازی و جریان‌سازی پیدا نکرده است.
درباره کارهایی که باید انجام می‌شده اما اتفاق نیفتاده، سوال شود
منوچهر محمدی در ادامه نشست درباره سینمای ایران گفت: افراد معاند با نظام سینمای بعد از انقلاب هم آن را مولود انقلاب اسلامی می‌دانند و همگی به این امر اذعان دارند. البته نقصان هم داشتیم اما این سینما به مدد انقلاب و ارزش‌های آن است. ممکن است لکنت در زبان فیلم ساز در طرح موضوعات یا توهمات وجود داشته باشد که در همه عرصه‌ها ممکن است وجود داشته باشد. اما مشکل اینجاست که مهندسی فرهنگی نداریم، بیش از آن که سینمای ایران در کرسی اتهام بنشیند، باید مدیریت فرهنگی کشور در این کرسی بنشیند و پاسخ گو باشد.
محمدی با بیان این که ما با گوشت و پوست اعمال سلیقه‌هایی که به پای انقلاب و اسلام گذاشته شده را لمس کرده‌ایم، گفت: مدیریت فرهنگی تنها مدیریتی است که مورد بازخواست قرار نگرفته است. مدیرانی که در راس امور قرار می گیرند به دلیل ملاحظات سیاسی یا منافع شخصی ترمز سینما را می‌کشند و سینما به جایی می رسد که زمینگیر و محدود می‌شود. چه کسی تاوان تصمیم گیری غلط دوره‌های مختلف را محاسبه می کند؟
وی صحبت‌هایش را با پرسشی از مدیریت فرهنگی ادامه داد و گفت: اگر مدیریت فرهنگی وقت بگذارد، بسیاری از مشکلات مرتفع می شود. بسیاری از دستگاه‌ها مسئول هستند اما بستر مناسب را به وجود نیاورده‌اند. نسبت هنرمند با دستگاه مدیریتی چیست؟ بستر تعامل فکری ایجاد شده است؟ حلقه های مفقوده در اینجاست که بده بستان‌های فرهنگی صورت نگرفته است تا هنرمند در درون خودش به پالایش بپردازد و خودش بر کارش نظارت و مراقبت داشته باشد.
این تهیه کننده سینما در ادامه تاکید کرد: مسئله ما اینجاست که وقتی مدیریت‌ها بدون یک سند چشم انداز درست و برنامه ریزی درست و هدف گیری درست حرکت می کنند وارد اعمال سلیقه می‌شوند. ما قدر سرداران فرهنگی را نمی‌دانیم و نتیجه اش می شود این وضعیت که همه چیز را از دولت می خواهیم. مسئله اینجاست که از کارهایی که باید انجام می‌شد و نشده باید سوال شود؛ در حالی که می‌بینیم از کارهای نکرده در حوزه فرهنگ سوال نمی شود و از اندک کارهایی که انجام شده بهانه‌گیری می‌شود.
این عضو کمیسیون فرهنگی مجلس به اولویت های سینما اشاره کرد و گفت: باید ببینیم سینما ماموریتش چیست. صرفا سرگرم کننده برای مخاطب است یا رسالت‌های دیگری هم دارد. در موضوع سرگرم کردن فاکتورهایی داریم که باید به آن توجه شود؛ اما سینما ماموریت بسیار بزرگی دارد و توانسته به عنوان یک جهش در خدمت انسان قرار گیرد. شاید بسیاری از مباحث را که نمی توانستیم منتقل کنیم سینما فرصت و ظرفیت بسیار بی نظیر و بی بدیلی را فراهم کرده که بتوانیم آن ناگفته‌ها را بیان کنیم.
وی همچنین اظهار داشت: نکته این است که سینما آیینه‌ای است که باید با مردم حرف بزند و واقعیات را منتقل کند؛ حال اگر این آینه بزرگنمایی بیش از حد داشته باشد رسالت خود را خراب کرده است. باید آیینگی کند و البته جذابیت‌ها و ویژگی‌هایی داشته باشد که بتواند مخاطب را از خانه بیرون بیاورد و در سالن سینما بنشاند.
وی در ادامه با بیان این که سینما باید واقعیت را نشان بدهد و نه بزرگ نمایی کرده و نه ناچیز و حقیرنمایی کند، تاکید کرد: ممکن است مسئله کوچکی در اجتماع ما جنبه گزارش داشته باشد که مسئولین را متوجه سازد که بسیار هم مناسب است؛ اما این مسئله اجتماعی اگر در سطح سینما تعمیم داده شود ذهن مردم را مشغول می کند. اینجاست که باید بررسی کنیم سینما توانسته رسالت خود را به درستی انجام دهد یا نه.
در ادامه، پژمانفر به این نکته اشاره کرد که در ارتباط با سینما به خرد جمعی نیاز است و گفت: کارگردان فیلم می سازد و فیلم را در معرض دید مخاطبین مختلف قرار می دهد. انسان هایی هستند که در معرض این دیدگاه قرار می گیرند. البته فضای فرهنگی جامعه تنها متاثر از سینما نیست اما سینماگران گروه مرجع هستند. پس باید با خرد جمعی تصمیم گیری شود، خرد جمعی زوایا را دیده‌بانی کند که درست عمل شود. مخاطب از سینما که خارج می شود برداشت کارگردان در ذهنش رسوب می کند و این برداشت توسعه و نقش پیدا می کند و در ارتباط با موضوع فکر می کنند.
وی در پایان تاکید کرد: از زمانی که وارد مجلس شدیم به وزرا و سازمان سینمایی تاکید داشتیم اگر احتیاج به قانونی است که بتوانیم کمک کنیم، آمادگی آن را داریم که به سرعت آن را به مجلس ببریم؛ زیرا معتقد به تعامل هستیم. سینما زبانی همه فهم است و برای همین حساسیت درباره آن بالاست؛ البته همه هنرها در نوع خودش تاثیر دارد اما آن گستردگی که در سینما وجود دارد در جای دیگری نیست. --------------------------------- نگاه هنرمند نگاهی حکیمانه و طبیبانه است / محسن یزدی: از هنرمند هم می‌توان انتقاد کرد علیرضا رضاداد دبیر جشنواره فیلم فجر، نصرالله پژمانفر عضو کمیسیون فرهنگی مجلس شورای اسلامی، منوچهر محمدی تهیه کننده سینما و محسن یزدی فعال رسانه حضور داشتند.
علیرضا رضاداد با بیان این که نفس این گفت‌وگوها مثبت است، گفت: خوب است که متولی برگزاری این نشست‌ها حوزه هنری است اما این نوع نشست‌ها نیاز به زمینه‌های پژوهشی پیشینی و پسینی هم دارد که بتوانیم مرور علمی داشته باشیم و مباحث را به صورت موثرتری در این حوزه دنبال کنیم. به عنوان مثال، اگر این گفت‌وگو با حوزه‌های جامعه شناسی که در ساحت علوم اجتماعی و مطالعات روان شناسی تخصص دارد پیوند بخورد موثرتر خواهد بود.
دبیر جشنواره فیلم فجر در ادامه گفت: در مطالعه‌ای که ظرف چند روز گذشته داشتم، فهرستی از کارگردانانی که در حوزه سینمای اجتماعی کار کردند را استخراج کرده و دیدم 50 کارگردان یک یا چند اثر را در این حوزه ساخته‌اند که این افراد، کارگردانان موثر و شناخته شده‌ای هم هستند.
وی اظهار کرد: پس از انقلاب سرمایه بسیار زیادی مصرف شده و دستاوردهای بسیار خوبی ایجاد شده که جای خالی آن ها در این نشست‌ها به عنوان صاحبان آثار به چشم می‌خورد.
در ادامه این برنامه، محسن یزدی فعال رسانه‌ای به تاثیر سینما بر جامعه اشاره کرد و گفت: تاثیر سینما بر اقشار مختلف جامعه است و فیلمی هم که تولید می شود در ژانرها و گونه‌های مختلف است. موافق این امر هستم که این نوع بحث ها باید در محیط علمی رخ دهد. منتقدین روی برخی از آثار سینمایی در حوزه اجتماعی بحث دارند وگرنه ما معتقدیم سینما در این کشور ارزشمند است. سالانه حداقل 70 یا 80 میلیارد در این سینما هزینه می شود اما این نکته حایز اهمیت است که باید مورد دقت نظر قرار گیرد. مدیران فرهنگی باید دقت نظر بیشتری داشته باشند. وقتی انتقادی صورت می‌گیرد می‌گویند منتقد حرف سیاست را دخالت می‌دهد؛ در حالی که این گونه نیست و سطح بحث بالاتر از مسائل سیاسی است. هیچ گاه منتقدین به سیاه‌نمایی مسائل اجتماعی همه سینما را متهم نکردند یا همه فیلم سازها متهم نشدند. بحث بر سر یک سری فیلم های محدود است.
در ادامه این گفت‌وگو، رضاداد به ارزش سینمای ایران اشاره کرده و گفت: سینمای ایران سینمای ارزشمندی است و آثار درخشانی در آن وجود دارد. تنه اصلی سینمای ایران ارزشمند است. هنر متعهد و دردمند و علاقه مند به پیشرفت باید به گونه ای از این ابزار بهره ببرد که آینه باشد و واقع نمایی کند. باید دردها را به مخاطبین و صاحبان درد از یک سو و کسانی که باید به این دردها رسیدگی کنند بازنمایی کند.
این مسئول سینمایی تاکید کرد: هنرمند مسئول پیشگام و پیشقراول جریان اجتماعی است و انتظار می‌رود متعهدانه و دردمندانه بازنمایی کند و آینه‌ای باشد در مقابل جامعه. نگاه این هنرمند متعهد نگاه حکیمانه و طبیبانه است و نمی توانیم برای هنرمند تعیین تکلیف کنیم که چطور به موضوعات نگاه کند.
رضاداد همچنین افزود: اگر بپذیریم نگاه هنرمند مسئولانه است، باید اجازه دهیم طرح دیدگاه و راهکار کند و ایده‌های خود را در چارچوب و اثر هنری با پژوهش حداقلی یا حداکثری ارائه دهد. هنرمند در گروه مرجع قرار می گیرد و فضای کاری و تفکر خلاق را بروز می دهد و در عرصه اجتماع مورد نقد و بررسی قرار می گیرد. بسیاری از هنرمندان فعالانه جامعه را رصد می کنند. اگر تولید هنری خلاق و مخاطب باهوش و جریان نقد فعال داشته باشیم، انتظار از سینمای اجتماعی مصلحانه برآورده می شود. ---------------------------------------------------------
مشکلی که وجود دارد، تحریفات در سینماست
محسن یزدی در ادامه نشست به تاثیر سینما بر اقشار جامعه اشاره کرد و گفت: سینما تاثیرگذار است؛ زیرا فیلم پس از نمایش در سالن سینما در شبکه خانگی نمایش قرار می گیرد. معتقد نیستم سینما موثر نیست و حتی اگر تاثیر مستقیم نگذارد، غیرمستقیم تاثیرگذار است.
وی ادامه داد: معتقدم دور سینما و هنرمند نباید گارد آهنین ایجاد کنیم و بگوییم چون هنرمند است نباید او را نقد کرد. بی اعتمادی بین سینماگر، مسئولین و منتقدان وجود دارد. مشکل ما این است که چرا باید فیلمی با هزینه چند میلیونی یا میلیاردی ساخته شود تا تنها به نمایش خیانت یا ایدز یا مسائل اجتماعی دیگر بپردازد بدون هیچ نگاه مصلحانه و امیدوارانه ای. همه هنرمندان نیت خیر ندارند. مشکل به صنف هم بازمی گردد. صنف درباره بعضی از مشکلات سینما اظهار نظر نمی کند.
این فعال رسانه‌ای اظهار کرد: در فیلم های اخیر مواردی وجود دارد که تحریف آمیز است. هنرمند این اجازه را ندارد که قشری از جامعه را که جزو کثیری هم هستند مسخره کند و ما به این دلیل که نباید به کارگردان که هنرمند است چیزی بگوییم او را نقد نکنیم. حداقل کار دولت این است که از این جریان حمایت نکند.
یزدی با بیان این که کلیشه‌هایی در سینما وجود دارد که چندین سال است تکرار می‌شود، گفت: به عنوان مثال غیرت در فیلم‌ها چطور نمایش داده می شود؟ یا قصاص در فیلم چگونه بازنمایی می شود؟ زن خانه دار یا حاجی ها چطور نمایش داده می‌شوند؟ مشکلی که وجود دارد، تحریفات در سینما است.
وی در ادامه تاکید کرد: ما منکر آثار خوب در حوزه سینمای اجتماعی نیستیم. به عنوان مثال، فیلم «پنج ستاره» فیلم اجتماعی خوبی است که با دیدن آن مخاطب احساس ناامنی نمی کند. این موارد در جامعه تاثیر دارد. متاسفانه فیلم‌ها به فحش های رکیک و بحث های سیاسی تند علیه نظام تنزل یافته است. -------------------------------------------------------------------------
با ایجاد محدودیت، هنرمند خودش را پنهان می‌کند
رضاداد به مسائل اجتماعی پیرامون هنرمندان در آثار اشاره کرد و گفت: فیلم های اجتماعی به مسائلی می پردازد که کارگردان آن حس کرده یا روی آن مطالعه داشته است. گاهی هنرمند لایه‌هایی از مسائل اجتماعی را می بیند که مدیر پشت میزش آن را درک نمی کند.
وی در ادامه تاکید کرد: بحث هنر و جریان خلاقه فضای متفاوتی برای تحلیل نیاز دارد که در آن فضا بتوانیم بحث کنیم. عناصر داستان باید در خدمت روایت باشد. سینمای اجتماعی نیازمند پژوهش است. باید فضای گفت و گو با سینماگر را ایجاد کنیم. اگر از تهدید و ارعاب استفاده کنیم در جهت خدمت به سینما گام برنداشته‌ایم.
این مسئول سینمایی با اشاره به این که نباید مشکلات را به گردن هم بیندازیم، بیان داشت: سینمای اجتماعی ایران ارزشمند و قابل قبول است و به نبض مخاطب نزدیک است. اگر در این مورد مفاهمه داریم باید الگوهای برتر را تعمیم بدهیم. دیدگاه خودمرکزپندارانه باید خارج شود و به خرد جمعی نیاز است. این شیوه گفت و گو منجر به رشد حوزه فرهنگ و رشد سینما و بروز خلاقیت می شود.
وی ادامه داد: مخاطب ما مخاطب منفعل نیست، فعال است. اگر فرصت مناسب را فراهم نکنیم و محدودیت ایجاد کنیم، هنرمند خودش را پنهان می‌کند که عوارض اجتماعی و فرهنگی بسیار ناگواری خواهد داشت. مدیریت تفکر خلاق و هنرمند، مدیریت نخبگان و گروه های مرجع، مدیریت سختی است.
دبیر جشنواره فیلم فجر در خاتمه تاکید کرد: مهم ترین و بهترین راهکار اعتلای سینمای ایران، توسعه، تعمیم و تعمیق فضای گفت و گو بین سینماگران و مسئولین است. گفت‌وگو میان هنرمند و منتقد باید شکل بگیرد. گسترش فضای نقد به شکل وسیع به هیچ وجه شائبه ای ندارد. گفت‌وگو بین سینماگر و جریان‌های با پشتوانه تحقیقی و علمی باعث اعتلای سینمای اجتماعی می‌شود. ------------------------------------------------------------ به جای سینماگر، مدیر فرهنگی باید پاسخ گو باشد منوچهر محمدی تهیه کننده سینما در این نشست با اشاره به این که مدیران فرهنگی رسالت خود را به درستی انجام نمی دهند، تاکید کرد: نباید سینمای ایران را متهم کنیم. در جایی مثل مجلس که وزرا برنامه‌هایشان را ارائه می دهند و رای اعتماد می گیرند چقدر روی برنامه ها مطالعه می‌شود و اجرایی شدن آن ها مورد سوال قرار می گیرد؟ برنامه‌هایی که از وزرا می شنویم شبیه به انشا است و کسی نمی‌پرسد که چگونه و با چه عقبه و زیرساختی قابل حصول است.
وی ادامه داد: عمق استراتژیک امنیتی و نظامی ما در منطقه تعریف دارد. اما آیا عمق استراتژی فرهنگی ما تعریف شده است؟ ما با پیشینه تمدنی غنی زبان پارسی عمق استراتژی فرهنگی را از دست رفته تلقی می‌کنیم. جریان سینما و فرهنگ ما مظلوم واقع شده است و نمی‌تواند دایره مخاطبین خود را در داخل به درستی حفظ کند و دچار سردرگمی می‌شود.
این تهیه‌کننده اظهار کرد: در شرایط فعلی جزو معدود کشورهایی هستیم که بر مبانی استقلال خودمان پافشاری می کنیم و هزینه استقلال را مردم با سعه صدر می پردازند اما در حوزه فرهنگ با این بودجه که ذکر آن رفته چه ماموریتی باید انجام دهد؟ سهم بودجه فرهنگ در کشور به نسبت سایر بخش‌ها چه اندازه‌ای است؟ به عنوان واقعیت باید بپذیریم یک فرهنگ عمومی در کشور داریم که با آن درگیر هستیم. سینما معلول شرایط فرهنگ عمومی است نه تغییردهنده آن. فرهنگ عمومی قطورتر و محکم تر بوده و لایه‌های پیچیده تری دارد که با فیلم تغییر کند. سینمای ما قدرت هنجارسازی و جریان‌سازی پیدا نکرده است.
درباره کارهایی که باید انجام می‌شده اما اتفاق نیفتاده، سوال شود
منوچهر محمدی در ادامه نشست درباره سینمای ایران گفت: افراد معاند با نظام سینمای بعد از انقلاب هم آن را مولود انقلاب اسلامی می‌دانند و همگی به این امر اذعان دارند. البته نقصان هم داشتیم اما این سینما به مدد انقلاب و ارزش‌های آن است. ممکن است لکنت در زبان فیلم ساز در طرح موضوعات یا توهمات وجود داشته باشد که در همه عرصه‌ها ممکن است وجود داشته باشد. اما مشکل اینجاست که مهندسی فرهنگی نداریم، بیش از آن که سینمای ایران در کرسی اتهام بنشیند، باید مدیریت فرهنگی کشور در این کرسی بنشیند و پاسخ گو باشد.
محمدی با بیان این که ما با گوشت و پوست اعمال سلیقه‌هایی که به پای انقلاب و اسلام گذاشته شده را لمس کرده‌ایم، گفت: مدیریت فرهنگی تنها مدیریتی است که مورد بازخواست قرار نگرفته است. مدیرانی که در راس امور قرار می گیرند به دلیل ملاحظات سیاسی یا منافع شخصی ترمز سینما را می‌کشند و سینما به جایی می رسد که زمینگیر و محدود می‌شود. چه کسی تاوان تصمیم گیری غلط دوره‌های مختلف را محاسبه می کند؟
وی صحبت‌هایش را با پرسشی از مدیریت فرهنگی ادامه داد و گفت: اگر مدیریت فرهنگی وقت بگذارد، بسیاری از مشکلات مرتفع می شود. بسیاری از دستگاه‌ها مسئول هستند اما بستر مناسب را به وجود نیاورده‌اند. نسبت هنرمند با دستگاه مدیریتی چیست؟ بستر تعامل فکری ایجاد شده است؟ حلقه های مفقوده در اینجاست که بده بستان‌های فرهنگی صورت نگرفته است تا هنرمند در درون خودش به پالایش بپردازد و خودش بر کارش نظارت و مراقبت داشته باشد.
این تهیه کننده سینما در ادامه تاکید کرد: مسئله ما اینجاست که وقتی مدیریت‌ها بدون یک سند چشم انداز درست و برنامه ریزی درست و هدف گیری درست حرکت می کنند وارد اعمال سلیقه می‌شوند. ما قدر سرداران فرهنگی را نمی‌دانیم و نتیجه اش می شود این وضعیت که همه چیز را از دولت می خواهیم. مسئله اینجاست که از کارهایی که باید انجام می‌شد و نشده باید سوال شود؛ در حالی که می‌بینیم از کارهای نکرده در حوزه فرهنگ سوال نمی شود و از اندک کارهایی که انجام شده بهانه‌گیری می‌شود.
اشتراک‌گذاری:لینک کوتاه: https://zanjan.hozehonari.ir/s/C2ZT56F
نظرات
در حال بارگذاری…
منبع: zanjan.hozehonari.ir