شعر آئینی بهترین عرصه به کار بردن قریحه خداداد شعر است

شکرانه‌ى این نعمت این است که انسان با این قریحه یک چیزى بیاورد وسط و به انسانها و افکار عرضه کند که براى آنها مفید باشد. نه اینکه من بخواهم خشک و جامد بگویم؛ با قطع نظر از سود و استفاده‌ى مستمع، شاعر به فکر دل خودش نباشد و حرف دل و احساسات خودش را نگوید؛ نه، اشکالى ندارد؛ یعنى بنا بر این نیست که ما سخن گفتن شاعر از دل و براى دل خود را نفى کنیم؛ لیکن میخواهیم این را بگوئیم که در مقام تقویم و ارزیابى، اگر بناست شعر محتوائى داشته باشد، بهترین محتواها همین محتواهاى شعر دینى و شعر مذهبى است با عرض وسیع و گسترده‌اى که دارد.

گفته‌ى بعد این است که مناجات هم جزو شعر آئینى است. شعر آئینى فقط مسئله‌ى مدح و مرثیه نیست؛ مناجات هم جزو شعر آئینى است. براى اینکه مضمون مناجات را درست پیدا کنیم، بهترین مرجع، دعاهاست. دوستان با صحیفه‌ى سجادیه انس پیدا کنید. این قریحه‌اى که من در شماها مى‌بینم، خیلى خوب میتوانید مضامین صحیفه‌ى سجادیه را در قالب اشعارِ بسیار زیبا بیاورید. مرحوم بهجتى اردکانى - دوست قدیمى ما - سى چهل سال پیش بخشى از دعاى ابوحمزه را به شعر آورده بود، که براى من خواند. قسمتهاى سخت دعا هم بود - که خود عبارت هم سخت است، مضمون هم سخت است - در عین حال ایشان توانسته بود این دعا را به شعر بیاورد. من الان در میان این جوانها مى‌بینم قریحه‌ها و ذوقهائى که از ذوق مرحوم بهجتى بالاتر است. من الان در همین جلسه، قدرتهاى شعرى‌اى دارم مى‌بینم که از قدیمى‌ها و گذشتگان ما قوى‌تر و تیزتر و تواناتر هستند. شما میتوانید مضامین دعاى عرفه‌ى سیدالشهداء (سلام اللَّه علیه) را به شعر بیاورید. دعاى عرفه‌ى امام حسین عاشقانه است. حضرت سجاد هم براى روز عرفه دعا دارند - در صحیفه‌ى سجادیه، دعاى چهل و هفتم، دعاى روز عرفه است - آن هم بسیار دعاى پرمغز و پرمضمونى است؛ اما دعاى امام حسین عاشقانه است، یک چیز دیگر است. اگر چنانچه آشنا بشوید، انس پیدا کنید، دقت کنید، از یک فقره‌ى این دعا میتوانید یک قصیده، یک مجموعه، یک قطعه، یک غزلِ خیلى قشنگ از آب در بیاورید. بنابراین براى مناجات و توحید، از صحیفه و از دعاها استفاده کنید.
معارف بلند اسلامى و قرآنى را از خود قرآن و از نهج‌البلاغه و از بعضى از روایات اهل‌بیت - روایات اصول کافى در بخشهائى - اخذ کنید. بااین منابع، انس پیدا کنید. شعر آئینى خیلى دامنه‌ى وسیعى دارد و شما میتوانید بر روى ذهنیت جامعه اثر بگذارید. روایتى است در تحف‌العقول، که وصیت امام صادق (علیه‌السّلام) است به عبداللَّه‌بن‌جندب. همین طور قسمت قسمت است: یا ابن جندب، یا ابن جندب. این روایت، پر از حکمت است. واقعاً همه‌ى چیزهائى که ما براى خلقیات شخصى‌مان، معاشرتهاى اجتماعى‌مان، فعالیتهاى عمومى‌مان و براى بناى تمدن اسلامى نیاز داریم، در این روایت و نظائرش پیدا میشود. اینى که عرض کردم، یک نمونه و مثال است؛ از این قبیل نمونه‌ها زیاد است و میتوانید مراجعه کنید. بنابراین شعر آئینى را متکى و مستند کنید به این معارف حقه‌ى الهیه، با این منابعى که عرض شد.
گزیده ایی از بیانات و دیگاه های مقام معظم رهبری در باب شعر آئینی را که در دیدار با جمعی از شعرای آئینی در تاریخ 25/3/90