جشنواره داستان انقلاب و کارهای زمین مانده

پایگاه خبری حوزه هنری – حسین فتاحی: معمولاً جشنواره ها به این بهانه برگزار می شوند که اولاً استعدادهای جدیدی را کشف کنند و ثانیاً نویسندگان حرفه ای را مورد تشویق و تقدیر قرار دهند و بهانه ای باشد برای قدردانی از زحمت آنها. با این دو هدف جشنواره های زیادی برگزار می شوند و البته در این دو هدف هم موفق هستند. اما به نظر این حقیر، این دو هدف حداقل اهدافی است که جشنواره ها در پی آنند.
جشنواره ها می توانند گامهای بسیار بلندی تری بردارند، می توانند جریان ادبی کشور را مدیریت کرده و به اهداف متعالی خود هدایت کنند. اتفاقی که کمتر رخ داده و اگر هم رخ داده بسیار ضعیف و کمرنگ بوده است.
در مورد جشنواره داستان انقلاب، تا چند سال پیش جای این جشنواره واقعاً خالی بود و راه اندازی آن اتفاق مبارکی بود. اینکه هر سال به بهانه برگزاری جشنواره داستان انقلاب، نویسندگانی، داستانهایی با مضمون انقلاب بنویسند، کار بسیار بزرگی است. اما همان طور که عرض کردم این جشنواره هم می تواند، بسیار گسترده تر عمل کند و از محدوده چند نفر خاص فراتر رود و جریان ادبی - انقلابی را مدیریت کند و ... .
اگر به آمار و اسامی کسانی که در جشنواره های مختلف کشور حضور دارند نگاه کنیم، می بینیم که به جز توده ای علاقمندان که در بسیاری از جشنواره ها شرکت می کنند، حدود 15 تا 20 نفر هستند که در تهران و استانهای مختلف زندگی می کنند و هسته اصلی جشنواره ها را تشکیل می دهند.
جشنواره بسیج، جشنواره یوسف، و جشنواره جوان سوره و... را همین ها تشکیل می دهند. برندگان اکثر این جشنواره ها همین 15 - 20 نفر هستند. این عزیزان ،هر کدام شاید بیست - سی لوح تقدیر و تندیس از جشنواره ها مختلف را در اتاقشان داشته باشند. اما وقتی به کارنامه ی هفت - هشت سال شان نگاه می کنیم، می بینیم فقط برای جشنواره ها می نویسند. فقط منتظرند جشنواره ای اعلام شود و آنها خیلی ماهرانه و هنرمندانه، باتوجه به اهداف جشنواره داستان کوتاه، بلند و غیره را برای جشنواره مورد نظر بنویسند و برنده شوند.
راستی چرا بعد از این همه کار برگزیده شده، اتفاقی نمی افتد .چرا کارهای بعدی، مجموعه داستان یا داستان بلندی از این دوستان نمی بینیم؟
به نظرم، این قضیه بر می گردد به مدیریت جشنواره ها بعد از برگزاری آن ها. در مورد جشنواره های وزارت ارشاد هم این قضیه وجود دارد. آنها هم زحمت زیادی می کشند. گروه های داوری و هزینه های زیاد در هر سال، حتی در کتاب سال، چند کتاب برگزیده سال اعلام می کنند. ولی بعد چه؟ چقدر کار و زندگی و برنامه های ادبی نویسندگان برگزیده را دنبال می کنند؟ چقدر برای اطلاع رسانی و رساندن آن کتاب برگزیده به دست مخاطبان کار می شود؟
به نظر حقیر به این دلیل است که انتخاب کتابها، تقدیر از برگزیدگان در جشنواره ها، منجر به ایجاد جریان ادبی کشور نمی شود.
نکته دوم، در مورد جشنواره ها به خصوص در مورد جشنواره داستان انقلاب، امروز بعد از سی و چند سال که از پیروزی انقلاب گذشته، داستانهایی که در مورد انقلاب نوشته می شود، با داستانهایی که در دهه شصت نوشته می شد تفاوت چندانی ندارد، هنوز هم داستان های انقلاب، از یک مبارز و یک ساواکی و... تشکیل می شود. هنوز هم مرگ بر شاه و پخش اعلامیه و... است. در صورتی که انقلاب یک جریان پویاست که سالها قبل ازپیروزی آن شکل گرفت. مبارزاتی صورت گرفت، پیروزی اتفاق افتاد و در این سی سال، تأثیرات انقلاب در خود کشور و در منطقه خودش را نشان داد. داستان انقلاب که در این جشنواره ها نوشته می شود، چقدر به این پویایی توجه دارد؟ چقدر به تأثیرات انقلاب در کشور و منطقه توجه دارد؟ چقدر به عوض شدن شکل زندگی مردم توجه دارد؟ چقدر به ارزشی شدن بعضی روشهای زندگی و نفی روشهای بی ارزش توجه دارد؟ و صدها چقدر دیگر!
به نظرم اینها را می شود در جشنواره مدیریت کرد و جریان ادبی - انقلابی راه انداخت.
نکته سوم دور بودن نویسندگان حرفه ای از این جشنواره هاست. آیا نشده که مدیریت جشنواره ها از خود بپرسند چرا نویسندگان حرفه ای در این جشنواره ها خصوصاً جشنواره داستان انقلاب شرکت نمی کنند؟ اینها که بچه های انقلابند. هر کدام چندین کتاب با مضمون انقلاب دارند، آیا امروز می نویسند، یا نمی خواهند در جشنواره ها شرکت کنند؟ به هر حال این دو مسئله ای است که می تواند توجه مدیریت جشنواره ها به خصوص جشنواره داستان انقلاب را جلب کند تا نویسندگان با تجربه را هم وارد این جشنواره ها کنند و بر غنای آن بیفزایند.
خلاصه مطلب اینکه برگزاری جشنواره داستان انقلاب فرصت ذی قیمتی است که می شود از آن بهره ها برد؛ به جز جمع آوری و تألیف آثار خوب، کارهای دیگری هم در کنار آن می توان انجام داد.
به نقل از مرکز آفرینش های ادبی حوزه هنری