اهانت بالاتر از این نیست!

یعنی کانه بعضی از اصول زندگی هست که برای همه ی مردم اصل است؛ ولی این ها برای هنرمند اصل نیست و هنرمند به خاطر لطافت و رقت روحش و به خاطر ظرافت اندیشه و برداشتش، از اصول معمول زندگی مستثناست!
نه، اصلا چنین چیزی نیست. هنرمند به خاطر آن ظرافت و لطافت و حساسیت، حقیقت را بهتر و زودتر می فهمد و بهتر بیان می کند و نسبت به آن پایبنتدتر می ماند؛ نه این که حالا چون حقیقت را زودتر از دیگران به دست آورده، یا لطیف تر و ظریفترش را به دست آورده است، آسانتر از دست می دهد. مگر چنین چیزی ممکن است؟!
اصلا این اهانت به هنر است که ما تذبذبهایی را که در ذات خودمان است و یا ناشی از احساسات غلطی است که در خودمان وجود دارد، به پای هنر ببندیم؛ کما این که در گذشته، این هنرمندها غالبا اعتیادهای بدی داشتند و به انواع و اقسام آلودگی ها معتاد بودند. در آن وقت، من بعضی از آنها را می شناختم و بعضی را هم از دور می شناختم و می دانستم که در چه وضعیتی هستند. یک وقت به یک نفر گفتم که چرا همه ی آنها این گونه اند و هر کس را ما شنیدیم و فهمیدیم و دیدیم، معلوم شد که یک طور گرفتار است. گفت: هنرمند است دیگر!!
واقعا به نظر من هیچ اهانتی به هنر بالاتر از این مطلب نیست. او به عنوان اهانت، این اظهار نظر را نمی کرد؛ بلکه او به عنوان عذرخواهی می گفت! می خواست بگوید بالاخره هنرمند آدم لطیفی است و دچار چنین چیزهایی می شود؛ در حالی که این اصلا مجوز نمی شود.
حالا که درد دورانی زندگی می کنیم که آن آلودگیها و گرفتاریها کم شده و یا در معیارهای موجود زندگی ساقط شده است و در معیارهای دوران بعد از انقلاب، این حرف ها بیش از گذشته عیب است، نباید چیزهای دیگری را به حجت و مجوز هنرمند بودن، جایگزین همان گرفتاریها بکنیم.
منبع: بیانات در دیدار با شعرا، قصه نویسان، فلمسازان، آهنگسازان، عکاسان و هنرمندان رشته های تجسمی حوزه ی هنری سازمان تبلیغات اسلامی 21/8/1368